SIR प्रक्रियेत मोठा दिलासा; ‘Unmapped’ व ‘Logical Discrepancy’ नोटीसधारकांच्या घरीच कागदपत्रे घेणार BLO

मुंबई दि २९ :- महाराष्ट्रातील मतदार याद्यांच्या विशेष सखोल पुनरिक्षण कार्यक्रम अर्थात SIR-2026 संदर्भात मतदारांसाठी महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे. २८ सप्टेंबर २०२६ रोजी महाराष्ट्राच्या मुख्य निवडणूक अधिकारी कार्यालयाने जारी केलेल्या निर्देशांनुसार, ‘Unmapped’ किंवा ‘Logical Discrepancy’च्या कारणामुळे नोटीस मिळालेल्या प्रत्येक मतदाराला सुनावणीसाठी निवडणूक कार्यालयात प्रत्यक्ष उपस्थित राहण्याची आवश्यकता नाही.

या निर्देशांमुळे नोटीस मिळालेल्या मतदारांना मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे. संबंधित मतदारांच्या आवश्यक कागदपत्रांचे संकलन करण्यासाठी मतदान केंद्रस्तरीय अधिकारी (BLO) यांनी मतदारांच्या घरी भेट देण्याची सूचना करण्यात आली आहे.

BLO करणार कागदपत्रांचे संकलन

SIR प्रक्रियेत जुन्या मतदार यादीशी नावाची जुळणी न होणे किंवा उपलब्ध माहितीमध्ये तार्किक विसंगती आढळणे अशा कारणांमुळे काही मतदारांना नोटीस बजावण्यात आली आहे. अशा प्रकरणांमध्ये संबंधित BLO यांनी मतदारांच्या घरी जाऊन आवश्यक कागदपत्रे स्वीकारावीत.

संकलित केलेली कागदपत्रे पुढील कार्यवाहीसाठी ECINET पोर्टलवर अपलोड केली जाणार असून, त्यानंतर संबंधित मतदार नोंदणी अधिकारी अर्थात ERO यांच्या स्तरावर त्याचा निर्णय घेतला जाणार आहे.

प्रत्येकाला ERO कार्यालयात जाण्याची गरज नाही

मुख्य निवडणूक अधिकारी कार्यालयाच्या निर्देशांनुसार, अशा प्रकरणांमध्ये मतदारांना सरसकट ERO किंवा AERO कार्यालयात बोलावून प्रत्यक्ष सुनावणी घेण्याची आवश्यकता नाही.

मात्र, एखाद्या प्रकरणात विशेष परिस्थिती निर्माण झाल्यास आणि ERO यांनी प्रत्यक्ष सुनावणी घेण्याचा निर्णय घेतल्यास त्यानुसार पुढील प्रक्रिया राबवता येणार आहे.

याशिवाय, आवश्यक असल्यास मतदाराच्या वतीने सुनावणीसाठी कुटुंबातील कोणत्याही प्रौढ सदस्याला उपस्थित राहण्याची परवानगी देता येणार असल्याचेही निर्देशांमध्ये नमूद करण्यात आले आहे.

गरजू नागरिकांसाठी मदत कक्ष व विशेष शिबिरे

SIR प्रक्रियेत कागदपत्रे सादर करताना अडचणी येणाऱ्या नागरिकांसाठी जिल्हा निवडणूक अधिकाऱ्यांच्या (DEO) स्तरावर पुरेशा संख्येने मदत कक्ष सुरू करण्याची किंवा विशेष शिबिरे आयोजित करण्याची सूचना करण्यात आली आहे.

विशेषतः गरजू नागरिक, मजूर, गरीब आणि बेघर व्यक्तींना प्रक्रियेत आवश्यक सहकार्य मिळावे, यासाठी स्थानिक पातळीवर मदतीची व्यवस्था करण्यावर भर देण्यात आला आहे.

दावे-हरकती दाखल करण्यासाठी १२ ऑक्टोबरपर्यंत मुदत

दरम्यान, महाराष्ट्राच्या मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांच्या विनंतीनुसार SIR प्रक्रियेतील दावे आणि हरकती दाखल करण्याची मुदत १२ ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत वाढविण्यात आली आहे.

तसेच महाराष्ट्रातील नोटीस टप्पा आणि दावे-हरकतींच्या कार्यवाहीची प्रक्रिया पूर्ण करण्याची अंतिम मुदत १० नोव्हेंबर २०२६ पर्यंत वाढविण्यात आल्याचे निर्देशांमध्ये नमूद करण्यात आले आहे.

यापूर्वी निश्चित करण्यात आलेल्या वेळापत्रकाच्या तुलनेत या प्रक्रियेसाठी अधिक वेळ उपलब्ध करून देण्यात आला आहे. महाराष्ट्रातील SIR प्रक्रियेच्या वेळापत्रकात यापूर्वीही बदल करण्यात आले होते.

नोटीस मिळालेल्या मतदारांनी काय करावे?

‘Unmapped’ किंवा ‘Logical Discrepancy’ची नोटीस मिळाल्याने मतदारांनी घाबरून जाण्याची आवश्यकता नाही. संबंधित BLO शी संपर्क साधून आवश्यक कागदपत्रे उपलब्ध करून देणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.

नव्या निर्देशांनुसार, प्रत्येक नोटीसधारकाला स्वतः ERO किंवा AERO कार्यालयात जाऊन हजर राहणे बंधनकारक नसल्याचे स्पष्ट झाले आहे. बहुतांश प्रकरणांमध्ये कागदपत्रे BLO मार्फत संकलित करून पुढील प्रक्रिया ऑनलाइन पद्धतीने केली जाणार आहे.

ERO, AERO आणि BLO यांना काटेकोर पालनाचे निर्देश

भारत निवडणूक आयोगाच्या सूचनांच्या अनुषंगाने महाराष्ट्रातील सर्व ERO, AERO आणि BLO यांनी सुधारित प्रक्रियेचे काटेकोरपणे पालन करावे, असे मुख्य निवडणूक अधिकारी कार्यालयाने स्पष्ट केले आहे.

२६ सप्टेंबर रोजी आयोगाकडून करण्यात आलेल्या स्पष्टीकरणाच्या पार्श्वभूमीवर २८ सप्टेंबरच्या निर्देशांमध्ये नोटीस प्रक्रियेबाबत अधिक स्पष्टता देण्यात आली आहे. त्यानुसार घरभेटीद्वारे कागदपत्रे संकलित करणे, ती ECINETवर अपलोड करणे आणि ERO स्तरावर निर्णय घेणे ही प्रक्रिया अधिक स्पष्ट करण्यात आली आहे.

थोडक्यात, SIRची नोटीस मिळाली म्हणजे प्रत्येक मतदाराला कार्यालयात धाव घेण्याची गरज नाही. संबंधित BLO कडून घरपोच कागदपत्र संकलनाची सुविधा उपलब्ध करून देण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

महाराष्ट्राच्या मुख्य निवडणूक अधिकारी कार्यालयाने २८ सप्टेंबर २०२६ रोजी जारी केलेल्या पत्रावर अवर सचिव तथा उपमुख्य निवडणूक अधिकारी प्रशांत नानावे यांची स्वाक्षरी आहे.

महाराष्ट्र वाणी सत्यासाठी निर्भीड | जनतेसाठी समर्पित